Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

Yakutlar'da İl Dini

Burada Günümüzeki Diğer Türk Cumhuriyetleri'nin Tarihi hakkında konular bulabilirsiniz

Yakutlar'da İl Dini

Mesajgönderen TurkmenCopur » 27 Ara 2010, 22:08

YAKUTLAR'DA İL DİNİ

Yakut Türkleri'nde il iki koldan meydana gelir:

Sağ kol «Dokuz Ağa Uza», Sol Kol «Sekiz Ağa Uza» namını alır. Ağa Uza Yahutça'da baba soyu manasına gelmektedir. İye Uza'da, ana soyu manasınadır. Yakutlar'a göre yeryüzündeki batınlar sağda dokuz, solda sekiz batına ayrıldığı gibi, semadaki ilahlarda tamamiyle bunlara müntenazır olmak üzere semanın dokuz tabakasını, yeryüzünün sekiz mıntıkasını işgal etmişlerdir. O halde,. Sema sağ kola, Yer sol kola tekabül ediyor. Semadaki ilahlara Yakutlar Tarıger yani Tanrılar derler. Yerdeki ilahlar ise, bildiğimiz Yersu'lar olduğu aşikardır. O halde, Oğuz Dini, Yakut Dini'de il sistemine tabidir. Bunda da ilin sağ koluna mukabil olmak üzere semada Dokuz Tanrılar ve sol koluna mukabil olmak üzere yeryüzünde Sekiz Yersular vardır.

Oğuzlar'da iki aşiretin birleşmesinden sekizli bir il vücuda geldiğini görmüştük. Yakutlar'da ise, bu sekizli zümre il'in sol kolunu teşkil ediyor. Sağ kol olmak üzere ona dokuzlu bir zümre daha dahil oluyor. O halde, Yakut teşkilatı, Oğuz teşkilatından daha mürekkeptir. Fakat İl'in iki kol olması itibariyle birbirinin aynıdırlar.
Şarki Oğuzlar'ın da Yakutlar gibi dokuzlu ve sekizli teşkilata malik olmaları muhtemeldir. Bunlara Dokuz Oğuz namı verilmesi şu faraziyeyi doğrular. Nayman Moğolca sekiz demektir. O halde, Naymanlar'ın böyle bir teşkilatta sol kolu teşkil etmeleri hatıra gelebilir.

Yakutlar'da, orta dünyadaki hakimiyetin, tanrıların reisi olan, Ay Toyun'da değil, belki yersuların reisi olan Ulu Toyun'da olduğunu beyan etmiştik. İlahların kudretleri, temsil ettikleri Oğuşlara tabidir. Buna göre sağ kol kuvvetli bulunduğu zaman tanrılar daha kuvvetlidir. Sol kol kuvvetlenince, hakimiyet yersulara geçer.

Kaynakça
Kitap: TÜRK TÖRESİ
Yazar: ZİYA GÖKALP
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13983
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Dön Günümüzdeki Diğer Türk Cumhuriyetleri'nin Tarihi

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 0 misafir