Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

Çin Egemenliğinde 50 Yıl

Burada Göktürk İmparatorluğu hakkında konular bulabilirsiniz

Çin Egemenliğinde 50 Yıl

Mesajgönderen TurkmenCopur » 21 Ara 2010, 21:42

ÇİN EGEMENLİĞİNDE 50 YIL

DEVLET'in kuruluşu üstünden daha 78 yıl geçmişti. 78 yıl içinde bir yüce imparatorluk olarak onur dolu zaferler, başarılar, sosyal, ekonomik ve kültürel aşamalar gösteren, 18 milyon km2'lik topraklar üzerinde egemenlikler kurmuş olan Göktürkler, ülke, ulus ve devlet olarak, Çin boyunduruğunda tutsaktı şimdi.
Kağanlık otağından başlayarak her yerde, her yönde ve yörede o zamana dek dalgalanan "gök renkli ve kurt başlı" bayraklar indirilmiş, yerlerine Çin bayrağı dikilmişti.
Doğusu ve batısıyla bütün bir Göktürk ülkesi, Çin imparatorluğu'nca 6 eyalete bölündü. Her eyaletin başına bir Çinli general getirildi.

Göktürk ulusu üzerinde önceden başlatılan ve yarım kalan Çinlileştirme eylemi yeniden ve hızla uygulandı. Bütün öğrenim, konuşma ve yazışma Çince oldu. Kişi adlan, eşya ve hayvan adlan, iş, sanat, meslek unvanları, Çince karşılıklarıyla değiştirildi.

Çin hegemonyası, ülkeyi baştan sona zulüm, işkence, açlık ve yoksulluk olarak kapladı. Baş kaldırmaya yeltenenler, ezilip yok edildi.
Kardeşinin katili Çinli Prenses İ.Çing'le evlenerek Çin egemenliğinin gerçekleşmesine bir bakıma yardımcı olan Kili Kağan (Kara Kağan), Çinlilerce yakalanarak zindana atıldı, işkenceler içinde öldürüldü.

Özgürlük ve egemenliğin yitirilmesine ön ayak olanlar, "Çinli kadın tutkusu" uğruna Türk töresine sırt dönenler, Çin dostluğuna inanmak ve güvenmek gibi yanılgılara düşenler, kağanlardan başkası değildi.

Bütün Göktürk ulusu bu gerçeği biliyordu. Tutsaklığın ezikliği, şimdi yerini karanlık ve yaslı duygulara bırakmıştı. Çin'i yönetenler, Göktürkler'in bir kez daha dirilip güçlenmemeleri için, Türk halkını Çin'in en uzak yörelerine sürüyordu.

Ülkede kalanların üzgün bakışlarında, bütün umutlarını yitirmişlerin karanlığı vardı. Çinliler, Göktürklerin Çinlileşmesinde, bu tutsaklığın sürdürülmesinde kendilerine yardımcı olacaklarına inandıkları kağan soyundan kişileri, birbiri ardı sıra kağanlık tahtına çıkarıyordu. Çin İmparatoru Li-Şih-Min, Kili Kağan'dan (Kara Kağan) boşalan tahta ilkin Şirba Kağan'ı çıkardı.

(630-646)

Bir göstermelik olarak Doğu Göktürk Kağanlığı tahtında 16 yıl Çin yararına hizmet veren Şirba Kağan, Çin imparatorunun buyruğuyla, Çin'in düşmanları üstüne savaşa sokulmak üzere düzenlenen Göktürk ordularının başında, Göktürk kanı akıtarak savaştı. Çin'in düşmanlarını yenilgiye uğratıyor, Çin'e baş kaldıranlara boyun eğdiriyor, Çin imparatoruna yeni uyruklar ve ülkeler kazandırıyordu. Bu savaşlarda kan ve can veren Göktürkler'di.
646 yılında Şirba Kağan'ın ölümüyle boşalan tahta Çibi Kağan çıktı (646-647). Bir yıl sonra Tulu Kağan (647-653), 6 yıl sonra Çençu Kağan (653-659); daha sonraları, Eçine Kağan (659-679), Kür Pur Çur Kağan (679-680) tahta çıktı.

Bütün bu 50 yıllık tutsaklık dönemi, birbirinin benzeri eylemler içinde geçti. Göktürk halkı, Çin yararına çalıştırılarak kazançları ellerinden alındı, yokluk ve hastalıklar birbirini izledi. Daha da güçsüzleşmeleri, baş kaldıracak bir olanağa sahip olmamaları için, birbiri üstüne, Çin'in düşmanlarına karşı savaşa sokuldu.

Batı Göktürk ülkesinde de durum, başka türlü değildi. Çinliler, orada da Doğu'dakine eşit eylemleri uyguluyordu. Çin egemenliğine katılışın (630) hemen ardından, Batı Kağanlık tahtına aynı amaçlarla çıkarılan kağanlar, doğudaki gibi, halkı Çin yararına çalıştırmak, Çin İmparatorluğu için girişilen savaşları, Göktürk halkının kanları ve canları karşılığında sürdürmekle görevliydi.

630'dan, 680 yılma dek 50 yıl süren bu tutsaklık döneminde, ülkenin batı bölgesinde Çin tutsağı olarak devletin başında görünen kağanlar, Çin görevlisi olmaktan öte bir varlık göstermediler.

Bu dönemin Batı kağanları şunlardır:

Bağatur Kağan (630-631), Sir Yapgu (631-633), Tulu Kağan (633-634), İşbara Tunga Kağan (634-639), İpi Kağan (639-640), İşbara Yapgu (643-645), Kür Şad (645-649), Uluğ İşbara Kağan (649-653), Çencu Yapgu (653-659) ve Eçine Türçe Kağan (659-679).

Kaynakça
Kitap: GÖKTÜRK İMPARATORLUĞU TARİHİ
Yazar: ALİ KEMAL MERAM
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13984
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Dön Gök-Türk İmparatorluğu Bölümü

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir