Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

Mühimme Defterlerinde Kızılbaş Katliam, Sürgün Ve İdamlari

Burada Kızılbaş Türkmenleri hakkında önemli başlıklar bulabilirsiniz.

Re: MÜHİMME DEFTERLERİNDE KIZILBAŞ KATLİAM, SÜRGÜN VE İDAMLA

Mesajgönderen TurkmenCopur » 23 Ara 2010, 21:05

YAZI

28 Şaban sene 987 (20.Ekim.1579), Padişah III. Murat dönemidir, İran'da Safeviler'den I.Tahmasb bulunmaktadır. Sadrazam Semiz Ahmad Paşa'dır. O yıl Lala Mustafa Paşa ve Özdemir oğlu Osman Paşalar'ın Gürcistan, Şirvan ve Dağıstan'ın alınması.

KİMDEN

Padişahtan

KİME

Artıkabad (Artova), Zile kadılarına HÜKÜM

KONU

Artıkabad'in Arap köyünden bazı kişilere verilmek üzere İran'dan (Şah Tahmasb) 1500 Flori (11. yüzyıldan önce Floransa-İtalya'da-basılan altın para üzerinde zambak resmi bulunuyordu) geldiği, bunların kime olduğu araştırılması, gerçek olduğu takdirde bu kişilerin haklarından gelinmesi (yok edilmeleri) için Zile Kadısı görevlendirilmektedir.

BELGENİN MEALİ

Kadı adamisine virildi Artıkabad ve Zile kadılarına HÜKÜM Kİ,
Sen ki Artıkabad kadısısın mektub gönderib rafız ve ilhad (gerçek inançtan dönen) ile meşhur olub yukaru Canib (İran'da Safeviler ile) ile muameleleri olanları serr tefahhus (inceden ince araştırma) eylemek babında hükm-i hümayunın gönderilmeğin emr-i şerifim mucibince tefahhus (araştırma) olındıkda ARAB nam karyeden Emir Ali oğlu Mansur Halife namına olub ve karye-i mezbureden (yukarıda adı geçen köy) Şah Ali Bin Mansur ve Mehmed Bin Kulı nam kimesneleri şer-i şarife mahkemeye izhar idüb (çağırıp) Mezbur (yukarıda adı geçen) Mansur'dan sual olındıkda Mansur ve İsmail ve Hasan ve diğer Hasan Halife nam kimesneler bizim emrimizde cem olub bin beşyüz kese flori yukaru canib-den (İran'dan) gelen Emir Ali Halife'nin ademi Şah Ben-de'ye teslim itdik ve bundan maada (-den başka) Bozok (Yozgat) ve Tokat ve Artıkabad (Artova) kazalarından üç bin nefer adem defterin mezbur (adı geçen) Şah Bende'ye virüb ol dahi bildirib suret ile yukaru Canibe (İran'a) gidüb ve Yukaru Canib'den (İran'dan) halife namına olan kimselere kaftan ve kılıç gelüb Akdağ'da cemiyyet (toplantı) etseler gerekdir deyu cevab virüb ve mezbur (yukarıda adı geçen) şah Ali ve Mehmed'den sual olındıkda inkar ile cevab virüb ehl-i karye Yukaru Canib'de olan Emir Ali Halife'nin akrabasındandır ve rafız ve ilhad (Haz. Ebu Bekir, Ömer, Osman'ın Halifeliği'ni kabul etmeyen, gerçek inançtan dönen) üzeri olub yukaru Canib ile (İran'la) muameleleri mukarrerdir (kuşkusuz vardır) deyu şehadet eylediklerin (tanıklık yaptıkları) sicili eyledüğin bildirmişsiz imdi

BUYURDIM Kİ, (Boş)

Vusul buldıkda bu husus muktezay-ı şer-i şerif hakk (kanun icabına göre yazılan yazı) üzere teftiş eyleyüb göresin kaziyye (olay) arz olınduğu gibi ise onun gibi rafız ve ilhadı (üç Halife'yi tanımayıp, gerçek inançtan dönen) şer'-la sabit olanların ber-muktezay-ı şer kadim haklarından (yok edilmeleri) gelüb emrüm yerine varduğın arz eyliye-sin emma bu bahane ile kendü hallerinde SÜNNİ MEZ-HEB MÜSLÜMANLAR'a hilaf-ı şer'-i şerif (şeriata karşı) teaddi (düşmanlık) ve tecavüzden (baskı ve saldırıdan) olınmakdan ve rafız ve mülhidlere (Haz. Ebu Bekir, Haz. Ömer ve Haz. Osman'ın halifeliklerini tanımayan, sapık inançlı) celb ve ahz içün himayet (onlara yardım, kollama) olınmakdan ziyade hazer idüb (çok sakınma) şer'-i Şarife (İslam şeriatı) muhalif (karşı) kimseye iş olmakdan (bir insanın başına iş çıkarmayın) be-gayet ihtiraz eyliyesin.
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13985
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Re: MÜHİMME DEFTERLERİNDE KIZILBAŞ KATLİAM, SÜRGÜN VE İDAMLA

Mesajgönderen TurkmenCopur » 23 Ara 2010, 21:06

YAZI

Hicri 989 (17.Mart.1581-Cuma) Padişah III.Murat dönemi. 5 yıl Fransa ile 3. defa kapitülasyon (bir devletin diğer devlete karşılıklı veya karşılıksız olarak ticari ve siyasi alanda tanıdığı özel hak ve ayrıcalıklar), ispanya ile üç yıl silah bırakışması antlaşması imzalandı.

KİMDEN

Padişahtan

KİME

Bağdat Beylerbeyisi Sinan ve Mendeli Kadısı'na ve Bağdat Kadısı'na HÜKÜM

KONU

Mendeli'de (Irak'ta) Ali ve Yahya adında kişilerin KIZILBAŞ olup bazı rafızi (bozuk inançlı) kişilerle toplanıp Eshab-ı Kiram'a dil uzattıkları, bunların yakalanıp şeriat üzere yargılanıp cezalanmaları buyurulmaktadır.

BELGENİN MEALİ

Acem Ağaya tabi kişiye verildi.
Bağdad Beylerbeyi'si Sinan dame ikbülühuya ve Bağdad Kadısı'na ve Mendeli Kadısı'na HÜKÜM Kİ,
Sen ki, Mendeli Kadısı'na mektub gönderip Ali ve Yahya nam kimseler içün KIZILBAŞ olub bazı rafızi (Sapık inançlı) ile cem'iyyet (toplantı) idüp Eshab-ı Kirama sebb (Söğmek) idüb Kızılbaş Askerine (iran Askeri) dua itmekden leyi ü nehar (gece gündüz) hali olmayub sairlere mucib'i ibret içün haklarından gelinmek babında Hükm-i Hümayunım rica itmeğin

BÜYÜRDÜM Kİ,

(Boş bırakılmış) vardıkda bu babda gereği gibi mukayyed olub mezkurları husn-i tedbir ile ele getürüb ahvallerini şer'-i şerif ile muktezasınca (gereği gibi) Hakk üzere dikkat ve ihtimam ile teftiş idüb göresin kaziyye (Dava) arz olındığı gibi ise bi-hasbi-ş-şer (şeriat bakımından) sabit vezahir olan ol-babda şer'-i kavi ile amil olub şer'le lazım geleni icra idüp yerine koyasın amma hal-i teftişde hakk üzere olub nisbet ve taassubdan (taraflık etmek) ve garazla hilaf-ı şer-i şerif iş olmakdan hazer eyleyüb (sakınıp) tarık-ı hakka (hakkın yolu) dahil olasın.
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13985
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Re: MÜHİMME DEFTERLERİNDE KIZILBAŞ KATLİAM, SÜRGÜN VE İDAMLA

Mesajgönderen TurkmenCopur » 23 Ara 2010, 21:12

YAZI

28 Muharrem sene 989 (22 Şubat 1582 Perşembe) Padişah III. Murat dönemi, Sadrazam: Koca Sinan Paşa, iran'da Şah I.Tahmasb'tır.

KİMDEN

Padişahtan

KİME

Rum Beylerbeyine HÜKÜM

KONU

Önceleri KIZILBAŞ'ın teftişine yollanan görevlinin işine son verildiği, eğer bazı kişilerden teftiş bahanesiyle para veya bir şey aldıysa elinden alınarak sahiplerine geri verilmesine ilişkin buyuruldu.

BELGENİN MEALİ

Naciyüllah'a virildi. Rum Beylerbeyine

HÜKÜM Kİ,

Bundan akdem (önce) KIZILBAŞ namına olanların teftişine gönderilen kimesne ol hususatı men olındı ve kimesneden nesne almış ise alınub eshabına iade edildikden sonra bu canibe (bu tarafa) gönderin (boş) vardıkda bu hususi evkat veçhile hakk üzere teftiş idüb göresin KIZILBAŞ teftişinde bahane ile varub şer-i şerife mugayir (aykırı, uymaz) kimseden ahz ve celb (bir şey almışa) itmiş ise bir defa şer'le (mahkeme) fasıl olmayan da'valarını kadı muvacehesinde (önünde yüzleşme) evkat veçhile hakk üzere teftiş idüb göresin şer'-i şerif (şeriat) ve emr-i hümayununa mugayir kimesneden ahz ve celb idüği şerle (mahkeme) sabit ve zahir olursa şer'le sabit olını hakkı bi-kusur eshabına alıverdikden sonra mezkurı (müfettişi) bu canibe gönderin şöyle ki, mezbur kimesne teftiş hususında ahz u celbi (rüşvet) eylemek, hile ve hüd'a (yalan dolan) ve tezvir (yalan dolan,ara bozuculuk) ve telbise (aldatma) sülük etmiş olub ol makule (akla uygun) nesnesi zuhur iderse vuku'ı üzere sicili idüb sıhhat ve hakikat ile arz eyliyesin.
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13985
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Re: MÜHİMME DEFTERLERİNDE KIZILBAŞ KATLİAM, SÜRGÜN VE İDAMLA

Mesajgönderen TurkmenCopur » 23 Ara 2010, 21:16

YAZI

8 Şevval sene 993 (03.Ekim. 1585-Perşembe), Padişah III. Murat, Sadrazam özdemiroğlu Osman Paşa'nın İran Savaşları, İran'da Şah I. Tahmasb'tır.

KİMDEN

Padişahtan

KİME

Ankara, Çubuk ve Yabanabad Kadıları'na HÜKÜM

KONU

Sarı Hatip Müderrisi Taşçı Kafiroğlu Yusufun bozguncu olduğu yaptığı iyice denetlenmesi gerektiği.

BELGENİN ÇEVİRİSİ

Mektub getüren kimseye virildi.
Ankara ve Çubuk ve Yabanabad Kadıları'na HÜKÜM Kİ, Sarı Hatib müderrisi mektub gönderüb Taşçı Kafiroğlu Yusuf nam kimesne ziyade müzevvir ve şerir olub eshab-ı ağrazdan (maksat, niyet) ba'z-ı kimseleri Ankara'da vaki' Harem-i Hatib Ahmed Zaviyesi'ne hilaf-i şer'-i Şerif ve şart-i vakıf tezvir idüb (fenalık yapmak amacıyle yapılan kovuculuk) şer'le zarar idüb mezbûrın (yukarıda adı geçenin) keyfiyyet-i hali (iyi veya kötü olması) a'yan-ı (ileri gelenler) vilayetden teftiş olınmak içün emr-i şerif virilmek ricasına arz itmeğin şer'le görülmek (yargılanma) emir idüb

BÜYÜRDÜM Kİ (Boş bırakılmış)

vusül buldukda (varınca) bu husus bir defa şer'le fasi (sonuçlanma) olmayub fasi muvacehesinde hakk üzere teftişidüb göresin arz olındığı üzere mezbûrın (adı geçenin) şer'le (yargı) fesad ve şenaati ve tezvir ü telbisi (müzevirliği ve sahtekarlığı) sabit ve zahir olursa (meydana çıkarsa) sübut bulan fesad ve şenaat (kötülük, fenalık) üzere ise mufassal ve meşruh (uzun uzadıya açıklama) yazub südde-i saadetime (saraya) arz eyliyesin ki, emr-i şerifim ne veçhile sadır olur ise mucibi ile amel olma amma hin-i (an,zaman) teftişde tam hakk üzere olub hilaf-i vaki' kaziyye (olmadık) arz eylemekden ve ehl-i fesada himayet olınmakdan be-gayet hazer idesin (haksızlıktan sakınasın.)
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13985
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Re: MÜHİMME DEFTERLERİNDE KIZILBAŞ KATLİAM, SÜRGÜN VE İDAMLA

Mesajgönderen TurkmenCopur » 23 Ara 2010, 21:16

YAZI

14 Zilhicce sene 996 (04.Ekim.1588-Cuma) Padişah III. Murat dönemi, Sadrazam Kanijeli Siyavuş Paşa, iran'da Şah II. Şah İsmail'dir. O yıllar Osmanlı-İran savaşları devam etmekte, Ferhat Paşa Azerbaycan'ı zaptetmeye çalışıyordu.

KİMDEN

Padişahtan

KİME

Hamid (Isparta) Sancağı Kadılarına HÜKÜM

KONU

İsparta yöresinde köy ve kasabaları basan eşkıya ve softa taifesi ahalinin eşya ve parasını zorla aldıkları gibi genç erkekleri bile kaçırdıkları, zeamet ve timar sahiplerini öldürdükleri, bunların haklarından gelinmesi buyurulmaktadır.

BELGENİN MEALİ

Emri yazıldı sahibine virildi.
Hamid (İsparta) sancağında olan kadılara HÜKÜM Kİ, Afşar kadısı mektib gönderüb Hamid Sancağında ba'z-ı eşkıya ve Suhte (softa) taifesi peyda olub Müslümanlar'ın evlerin basub garet (hırsızlık etme) eyleyüb ve nice kimesneleri kati eyleyüb zuamadan (zeasızlık etme) eyleyüb ve nice kimesneleri kati eyleyüb zuamadan (zeamet sahibi, geliri en az 20 bin en çok yüz bin akçe olan) timardan (timar sahibi geliri en çok 20 bin akçe) sahiplerinin emred (henüz bıyıkları çıkmamış) oğullarını alub fesadlarının def' mümkin olmayub mezkûr kazadan yüz evli kasabayı basub erkek kadın otuz iki adamı kati eşyaların gasp (çalma) idüb emr-i hümayunımda muhafız olan Ayvad sipahi beş nefer adamlarıyla beraber kati eyleyüb Eğridir kasabası civarında Hacı" Davud ve Çay karyesinde Pirgeldi oğlu nam kimesneleri kati bu diyarın ehl-i vukufı mahkemeye gelüb zeametden ma'zul Beşli oğlu (beş akça ulufeli Yeniçeri) Mehmet Ağa'nın eşkiyayı küreğe vermek yahut Kıbrıs'a nefy (sürgün) salahatiyle (yetki, bir işe karışma) il erlerine serdar ta'yin idilmesini rica ettiklerini bildirmişsin Mehmet Ağa il erenlerine serdar olub hırsız ve harami softaların şenaatları (kötülükleri) sabit olanların şer'an lazım gelen cezay-ı sezalarını (uygun) mahallinde icra edip akrabalarından bir ferde himayet itdirmeyesin hırsızların evlerde saklanmasını.
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13985
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Re: MÜHİMME DEFTERLERİNDE KIZILBAŞ KATLİAM, SÜRGÜN VE İDAMLA

Mesajgönderen TurkmenCopur » 23 Ara 2010, 21:18

YAZI

23 Şevval sene 1003 (01.Temmuz. 1595-Cumartesi) Padişah III. Mehmet dönemi, Sadrazam Koca Sinan Paşa, İran'da Şah I. Tahmasb'tır. O yıl, padişah III. Murat 16 Ocak'ta vefat edince yerine oğlu III. Mehmet geçti. III. Mehmet babası derecesinde kadınlara düşkün olmakla beraber annesi Safiye Sultan'ın etkisinde kaldığından devlet işlerinde başarılı olamadı. O yıllar Osmanlı-Avusturya savaşları sürmekte, Avusturya cephesinde ESTERGON, Eflak'ta YERKÖYÜ (Giurgin) bozgunları oldu. Ertesi yıl Padişah sefere çıktı Eğri Kal'ası alındı.
Venediklilerle kapitülasyonlar yenilendi, yüzyıllarca bunlardan kurtulamadık (şimdi de IMF ile Dünya Bankası yakamıza yapıştı).

KİMDEN

Padişahtan

KONU

Osmanlı Devleti ile İran arasında, Osmanlılar'ın İran'dan aldıkları Nihavend yöresinde sınır saptamasında çıkan, bazı anlaşmazlık, İranlılar'ın çekimser davranması, Osmanlılar'ın daha önce yapılan antlaşmalara dayanarak hak iddia ettikleri.

BELGENİN MEALİ

Vech-i münasib olan ile amel olın deyü Ferman olmuşdır. Bağdad muhafazasında olan Vezir Hızır Paşa'ya HÜKÜM Kİ, Südde-i saadetime (saraya) mektub gönderüb bundan akdem Bağdad serhadinin sınır kesilmesi Ferman oldıkda Şah-ı Acem (İran) canibinden Bestam Ağa ta'yin olınub sınır ahaliyle söyleşildikde Nihavend fethi esnasında bu canibin tasarrufunda olub güzide (beğenilen) mahsuldar karyeleri gerü Şah-ı müşarünileyh tarafına almak isteyüb lakin sınır bu veçhile kesilecek Nihavend ile Bağdad arasında yol üzerinde vaki olan nice yerler KIZILBAŞ'ın olmak lazım gelib Nihavend'e çokluk nesne kalmadığı arz olındıkda emr-i şerif varid olub şayed doksan yedi (1588) tarihinde bu canibin tasarrufunda olan yerler ve KIZILBAŞ elinde bulunan yerler KIZILBAŞ tasarrufunda ola deyü Hatt-ı Hümayun-ı saadet makrun (yakın, yakınlaştırılmış, kabule yakın) cari olub ol hatt-ı hümayun ala makan sahih amel olınub Nihavend'in bu canibi ve ol tarafı vasi (geniş) kul taifesine müzayaka (sıkıntı) gelmiyeceği mezbur (yukarıda adı geçen) Bestam Ağa ile müşavre (konuşma, dayanışma) olındıkda Nihavend canibinde tasarrufda bulunanlar Nihavend'e tabi olsun deyü ehl-i vukuf haber virmekle mezbur Bestam Ağa Şah ile söyleşsin rizaları (razılık) olur ise Şah'dan mühürlü temessük (sened) alub gelüb ana göre sınır kesilir demekle mezbur Bestam Ağa'ya adam koşulub Şah'a gönderildiği arz olınmış idi hayli zamanlar oldı ki Şah tarafından haber gelmemekle ihtimaldir ki, sınır ahvalini Şah canibinden gayr-i veçhile arz olınub sınır ol tarafa kesilmek ferman olunursa zira bu canibde mukaddema (önceleri) sınır hakk üzere mevacibi Bağdad'da virilmek müzayıka gelmemek üzere Nihavend yolu üzerinde olan yerleri KIZILBAŞ'a terk eylemek Nihavend içün müşkil olur sınır hususu arz olunur ise mukaddema ta'yin olunan Sınır-name'ye havale olunmak lazımdır deyü arz eylediğin ecilden

BUYURDIM Kİ, (Boş bırakılmış)

vusul (varınca) buldukda bu maddeye tam mukayyed olub zikr olman husus vech-ı münasib olan ile amel eyliyesin.
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13985
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Önceki

Dön Alevi-Kızılbaş Türkmenleri

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir