Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

İlk Çao'lar (M.S. 304 - 329)

Burada Asya Hun İmparatorluğu hakkında konular bulabilirsiniz

İlk Çao'lar (M.S. 304 - 329)

Mesajgönderen TurkmenCopur » 26 Ara 2010, 19:02

İlk Çao'lar (M.S. 304 - 329)

Liu Yüan bir Hun Devleti kurmaya azmetmişti. Bu devletin topraklan Çin'de olacaktı. Bütün Hunlar ve kendilerine tabi görünenler hepsi bir araya gelseler nüfusları, abartılmak suretiyle 500 bini bulmuyordu; Çin ise 16-17 bin kişilik kalabalığın vatanı. İkinci açmazın adı medeni ve barbar kelimelerinin taşıdıkları mananın içindeydi Deniyordu ki Biz "yabana ve barbar olarak tahkir edilirsek Çin'e hakim olabilirmiyiz?"
"Liu Yüan ve müşavirleri burada iyi bir hal çaresi buldular. Liu Yüan sülalesine "Han" adım verdiler, böylece Çin sülalesinin en meşhurlarıyla birleştiler. 500 yıl önce Mao-tun'un -yani Mete'nin- Han sülalesinin ilk imparatoruyla aktetmiş olduğu ve bu iki devlete "kardeş" adı veren antlaşmaya dayandılar."

Çintiler de Hunlular arasında meydana gelen evlilikler, prensesler de hakanların izdivaçları hükümdar ailelerini akraba yapmıştı. Buna dayanarak, tahtta hak iddia edebileceklerdi. Kahramanımızın, Han sülalesi hükümdarının soyadını almış olması "Liu" olarak anılması adı geçen sülale de akrabalıklarının kanıtı sayılıyordu. Kısacası, Liu Yüan Çin'de bir devlet kurupta tahta geçerse, Han sülalesinin kanûni halefi olarak hakkım kullanmış olacaktı.

Netice itibariyle, hiçbir kural kuvvetin önüne geçemiyordu; eğer gerekli savaşlar verilir, zaferle selamete çıkılırsa kimseye hesap verme zorunluluğu olmaz. Halkı tarafından Han dan edilen Liu Yüan "başkenti (Lişa) da kurmuş oldu. Bu yer Şansi içinde Tiyu -en- fu arazisinde olup, bu gün oraya Se-çeu denmekte".

Han İle Oymak Reislerinin Uyuşmazlığı

Üzerinde bulunan bir çok üstünlükle Han seçilmiş, Hunluların ümid ışığı olmuş fakat ilk icraatte aksilik çıkmıştı. Çin kendi kendini yerken, Siyenpilerde yağmacılıkla Çinlileri rahatsız ediyorlardı. Liu Yüan oymak reislerini "onlar bizim akrabalarımız" demelerine aldırmadan, harekete geçip Siyenpileri Çin sınırlarından kovdu.

Diyordu ki:

"Amacım Çin halkına karşı değil, sadece aptal bir yönetime karşı savaşmak."

Niyeti ne olursa olsun değişmemiş, değişmeyen gerçekler vardı. Çinlilerin dostluğunu kazanacağı zannı de Siyenpilerin düşmanlığım kazandı. Çinlilerden bazı kesimler perişan ve moralsiz idiler, geçici bir barınma hesabıyla Hunlar'ın hizmetine girmekte mahzur görmediler ama çok mahzurlu oldu. Diğer Çinliler hiçbir zaman uzatılan zeytin dalına dokunmadılar. Liu Yüan kendi bildiğini okumaya devam etti. Hunları zaferlerin şampiyonu yapan gelenekleri, sistemleri, anlayışları vs. idi. Bunlardan sağ ve sol prensliklerini kaldırıp, bunların yerine Çin usulü birinci ve ikinci vezirlik ihdas etti. Kanunlar da yaptığı radikal değişiklikler tamamen Çinlilere benzemeyi amaçlıyor, halk arasında homurtular duyuluyordu. Ne kadar "sizdeniz" havası yayılmaya çalışılırsa çalışılsın, Çinlilerle de savaşılıyordu. Galip gelinen bir savaşta, düşman askerleri nehire dökülecek iken, düşmanın sadece yönetim olduğu deri sürülüp, gereken yapılmadı. Bu uygulamalar uygun görülmüyor, ikilik baş gösteriyor Çin dostluğu Hunlar arası kine dönüşüyor.

Liu Yüan haklı mıydı yaptıklarında? Diğerleri karşı gelişlerinde haksız mıydı? Bunlara kesin doğru cevabın verilmesi mümkün değil. İstikbal güzel günler getirirse haklıdan edilecek kişi, bunun aksi olduğunda haksız sayılacaktır. Başta bulunan insan için riskleri bol olan bir tercih Liu Yüan tarafından kullanılıyordu.

Andan yıllar, zıtların karşı karşıya geldiği amansız olaylara sahneydi ve bunların esas aktörleri Çinli prensler olmaya devam ediyordu. Hizmet aşkımı, iktidar hırsımı her ne ise imparatorluk yolunda akan kanlar tahtı yutacak seviyeye gelmişti. Çin'in, anormal derecede fazla olan nüfusuna rağmen, memleketlerinde bir avuç Hunlu'nun devlet kurması önlenemiyordu. Kendilerini öldürmekle öylesine kenetlenmişler ki, diğer taraflarda doğranan askerlerinin feryatları prenslerin kulağına gelmiyordu.

Çinliler taht kavgasından başlarım kaldırıp, etrafa bakabilseler, Liu Yüan'ın bütün Çin'e hakim olma gayretim fark edebilirdiler. O davranışlarını tenkide yeltenenlere emelini böyle açıklıyor, hedefinin şuurlarını Çin'in sınırlarıyla bir tuttuğunu vurguluyordu.

Devletin Genişlemesi

İri bir kaya'nın, düştüğü durgun suda geniş dalgalar oluşturması gibi büyüme sürüyor, Çinlilerin zayiatı artıyor. Hunlar, bir çok şehirde hakimiyet sağladılar. "En önemlisi Huang-ho sahillerinde olmak üzere Çinlilere birkaç ağır darbe indirdiler. Yaklaşık 30 bin Çinli nehre dökülerek boğuldu."

Hun imparatorluğu sınırlan Huai nehrine kadar genişledi. Yalnız "Kuzey-Doğu'da Pekin civarındaki Yu-chou bölgesi Chin hanedanına sadık kalmıştı."

Çin, perişan hale düşmüştü; buna bir de kuraklık eklendi. "Kıyang-Han, Ho-am-lu adındaki büyük nehirler kupkuru kesildiler. Fakat aynı zamanda Hunları da üzen bu felaket Tsinlere tabi olan vilayetleri yıkmalarına, özellikle başkentleri Lu-Yam'ı ele geçirmelerine hiç mani olmuyordu."

Arada bir neticesiz kalan savaşlar olsa da, çoğu başardı biten akınlar devam etti. Liu Yüan Hunları yeniden, hayata döndürmüş, sönmüş ocağın kütleri arasında parlayan köz gibi, etraftakileri de tutuşturmuştu. Başardığı işler çok büyüktü. Bir kusuru varsa, geleneklerden verdiği tavizler idi. Liu Yüan 60 yaşına değmişti. Ölümü bekliyordu. Yerine oğullarından birini tayin etmesi lazımdı. Son hatasını bunda yaptı. Küçük oğlu Liu-Ts'ung bir kahraman olduğu halde, tahtı, Büyük oğlu Liu Ho'ya vasiyet etti. Genel kaideler açısından doğru olan bu tayin, içinde bulunulan durum icabı sakat idi. Çünkü Liu Ho Han olmaya ehli değildi. Liu-Yüan böyle bir yanlışla, 310 senesinde öldü.
Kardeşler arasına fitne tohumlan atıldı. Han olan, diğeri aleyhine kışkırtıldı. Taraftarlar arası savaşta iyiler kazandı ve layık olan Liu-Ts'ung tahta oturdu.

Kaynakça
Kitap: TANRININ ASKERLERİ
Yazar: NAZIM TEKTAŞ
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13983
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Dön Asya Hun İmparatorluğu Bölümü

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir

cron