Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

Konya'ya Kütüval Tayini

Burada Anadolu Selçuklu İmparatorluğu hakkında konular bulabilirsiniz

Konya'ya Kütüval Tayini

Mesajgönderen TurkmenCopur » 26 Ara 2010, 22:29

KONYA'YA KÜTÜVAL TAYİNİ

XXXII. vesika metinde isim yeri boş bırakılan bir emirin Konya kütüvali olarak tayinine dairdir. Konya kalesi kütüvalliğine tayin edilen zatın, meziyetleri zikredildikten sonra, kalenin muhafaza ve murakabesi, oradaki evlerin, ambarların, zahire ve silahların yazılması hususunda çalışması, kale halkını müreffeh ve rahat tutması, münasebetsiz hareket edenlere cezasını vermesi, kale muhafızlarına ihtimam göstermesi, kaleye hiçbir kimsenin kefilsiz (bi-zamin) girmesine müsaade etmemesi, kale muhafızlarım kapı ve burçlarda bulundurması, bunlardan her birinin yerinde olup olmamasını bilmesi ve zaruret olmadıkça kaleden dışarı çıkmalarına müsaade etmemesi ve öyle davranmalı ki halkın kendisinden memnun kalması belirtilerek bir kütüval'in ne gibi iş ve vazifelerle mükellef olduğu meydana çıkmaktadır. Bunu müteakip tayin edilen maaşına işaret ettikten sonra emir, büyük, ileri gelen, hadım, naib, memur ve Konya ahalisinin mezkur zatı kalenin hakim ve kütüvali tanımaları emredilmektedir.

Kütüvallerin askeri ricalden olması iktiza etmekle beraber burada Konya kütüvali olarak tayin edilen zatın askeri veya mülki bir unvanı kaydedilmemiştir. Gunyet ül-katib ve Kava'id ur-risdil adlı, yukarıda mezkur, nümunelik küçük inşa kitaplarında türkçe Uluğ kutluğ bilge kütüval-beg veyahut Rusum ur-ri-haşşsdı/'de olduğu gibi, Uluğ kütüval-beg unvanları yanında Emir-i sipeh-salar-i kebir ve Melik ül-mustahfizin lakablarının kullanılması bundandır. Pek nadir bulunan kütüvallik menşurlarından biri de bu sonuncu münşeat mecmuasında dercedilmiş olup, neşrettiğimiz vesika kadar mühim olmamakla beraber, muhteva itibariyle ona uygun bulunmaktadır. P. Pelliot kütüval ıstılahının Moğolca keptevul (muhafız, gözetici) kelimesinden geldiğini söylemekle beraber bunun Moğol istilasından önce farsca yazılmış kaynaklarda da kullanıldığını biliyoruz. Kütüvaller çok emin kimseler arasından seçilir ve bulundukları vilayet sübaşılarına tabi olurlardı. Bunların maiyetlerinde haris, durc-dar, diz-dar vesair isimleri haiz muhafızlar bulunurdu, ki, bu ikinci isim ibn Bibi tarafından da kaydedilmiştirm.

Kaynakça
Kitap: TÜRKİYE SELÇUKLULARI
Yazar: OSMAN TURAN
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13983
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Dön Anadolu Selçuklu İmparatorluğu Bölümü

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 3 misafir