Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

Ortak Başbuğluk sistemi

Burada Büyük Selçuklu İmparatorluğu hakkında konular bulabilirsiniz

Ortak Başbuğluk sistemi

Mesajgönderen TurkmenCopur » 16 Ara 2010, 23:15

Ortak Başbuğluk sistemi

Demek ki, Ali Tekin'in yaptığı tevcih, Tuğrul Bey'le Çağrı Bey tarafından da kabul edilmiş, meşru bir hal almış ve Yusuf öldükten sonra «Yabgu» unvanı babası Musa'ya verilmiştir. Ancak, o, Selçuklular'ın tek başbuğu olmamıştır: Göreceğimiz gibi, Bey unvanını muhafaza eden Tuğrul ve Çağrı, Selçuklu Türkmenleri'ni Musa ile ortaklaşa idare etmişlerdir. Buna göre denebilir ki asıl ortak (kollektif) başbuğluk sistemi'nin temelleri, Arslan'ın esir düşmesiyle boşalan «Yabgu» unvanının, Yusufa verilmesinden itibaren atılmıştır.

Yukarıda gördük ki, Selçuklu ailesinin tek başbuğu olan Arsla n başbuğlukta ortaklığı kabul etmediği halde, Tuğrul Bey'le Çağrı Bey, gerek daha Arslan sağ iken ona tâbi olarak, gerekse esir düşünce bağımsız olarak Selçuklu ailesinin başına geçtikten sonra kollektif şeflik sistemini tatbik etmek istemişlerdir. Bu itibarla Arslan'ın, Selçuklu ailesi başbuğluğu ile bu iki kardeşin başbuğluğu bu bakımdan birbirlerinden farklı idi. Şimdi buna —şüphesiz Tuğrul ile Çağrı'nın rızasiyle — bir halka daha eklenerek üçlü şeflik sistem inin meydana geldiği görülüyor ki, bu, şüphesiz kollektif şeflik sisteminde bir adım daha ileri gitmek demektir.

Yusuf sağ bulunsaydı, Selçuklu ailesinin reisliği meselesinin ne şekil alacağı hakkında bir şey söylemek tabii mümkün değildir. Fakat şurası muhakkak ki, o öldükten sonra, Yabguluk ve bunun neticesi olarak Selçuklu ailesi reisliği babası Musa'ya geçmiştir. Bu suretle Tuğrul Bey'le Çağrı Bey. Yabgu'luğun ailenin bu kolunda kalmasını kabul etmişler, fakat kendilerini de ortak yapmaktan geri kalmamışlardır. Şu halde salâhiyeti üçüncü bir şahısla paylaşmışlaıdır. Zamanla Tuğrul Bey'le Çağrı Bey'in ön safa geçerek; Yabgu unvanını taşıyan Musa'nın gittikçe nasıl geri plâna düştüğünü; sonunda da Yabgu'luğun kuru bir unvandan ibaret kaldığını aşağıda göreceğiz.

Kaynakça
Kitap: BÜYÜK SELÇUKLU İMPARATORLUĞU TARİHİ Cilt : I KURULUŞ DEVRİ
Yazar: Mehmet Altay KÖYMEN
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13984
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Dön Büyük Selçuklu İmparatorluğu Bölümü

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir