Türk Siyaseti ve Türkiye Siyasi Tarihi - Video Projesi - Türk ve İslam Tarihi - Türk Dna'sı

Turfan - Doğu Türkistan Uygur Devleti

Burada Uygur İmparatorluğu hakkında konular bulabilirsiniz

Turfan - Doğu Türkistan Uygur Devleti

Mesajgönderen TurkmenCopur » 20 Ara 2010, 16:19

Turfan - Doğu Türkistan Uygur Devleti

840 Maki Kırgız mağlubiyetinden sonra İç Asya'ya göç eden 13 Uygur boyuna mensup Türkler, bugünkü Turfan, Kaşgar, Beş-Balık, Tann dağlan, Kuça, Hami ve Hoten bölgelerine gelip yerleşmişti. Bu bölgeye geldikleri zaman Uygurlar'ın başında Ngo-Nei Tegin bulunuyordu. 840"da Karabalgasun'da Kırgızlar'ın öldürdüğü kağanın yeğeni olan Mengli Kağan 856'da "Uluğ Tengride Kut Bolmuş Alp Külüg Bilge" ünvanı ile yeni Uygur Kağanı oldu. O sıralar Tibetliler'in baskısından bunalmış olan Çin, kendisine müttefik olur ümidiyle bu Uygur Devleti'ni hemen tanımıştı. Çin'deki Tang sülalesi, kendilerine dost olan bu Uygur Devleti'nin o bölgede vazifeli merkezi isyan etmiş Çinli valilerin ellerindeki bölgeleri işgal edip yerleşmelerine hiç ses çıkarmamıştır. Bu sebepten Uygurlar, kısa zamanda bölgenin gerçek hakimi oldular. Siyasi nüfuzu gittikçe artan ve İç Asya'nın ticaret yollarında olması ile de iktisaden gelişen Uygur Devleti aynı zamanda Maniheizm'in de bölgede yayılmasına vasıta oluyordu.

Tibet ile Batı Türkistan arasındaki bölgede kurulan "Turfan Uygur Devleti" fazla yayılma siyaseti gütmediği için, komşuları ile iyi münasebetleri kısa zamanda geliştirmişlerdir. Komşuları ile fazla problemleri olmayan Uygurlar kendilerini ticarete ve sanata vererek ekonomik ve kültürel alanda büyük başarılar kazanmışlardır.
Onuncu asrın ortalarına doğru bu Uygur Devleti'nin kışlık başkentinin Kara-Hoço, yazlık başkentinin de Beş-Balık şehri olduğunu görüyoruz. Bu devirlerde Uygur hükümdarları "Gün Ay Tengride Kut Bolmuş Uluğ Kut Ornanmış, Alpın Erdemin iltutmuş Alp Arslan Kutlug Kul Bilge Tengri Han" ünvanı ile devleti idare edivorlardı.

Ayrıca, Uygur hükümdarlarına "İduk-Kut" lakabı verilmiş ve başkenti de İdi-Kut şehri diye anılmıştır.
Bu devirde Uygurlar arasında üç dinin hızla yayıldığım görmekteyiz. Maniheizm'e ilaveten Budizm ve İslamiyetin de Uygurlar tarafından benimsendiğini görmekteyiz.

Bir müddet sonra İslamiyet'i kabul eden Uygurlar'ın Karahanlı Devleti'nin etrafında toplandığını ve Müslüman olmayan "kafir'' Uygurlar'la mücadele ettiklerini biliyoruz. Uygur Devleti, 1209'daki Moğol istilasına kadar devam etmiştir.

Turfan Uygurları hakkında en enterasan bilgiyi, Çin İmparatoru'nun 981'de Kara-Hoço'ya elçi olarak gönderdiği Wang-Ye-Tö vermektedir. Wang-Ye-Tö'nün seyahat notları Uygurlar" m kültürel ve ekonomik hayatı hakkında geniş bilgi ihtiva etmektedir. Aynca Uygur kaynaklan Uygurlar'ın kültürel ve sosvo-ekonomik durumları hakkında geniş bilgiye sahiptir.

Kaynakça
Kitap: DOĞU TÜRKİSTAN TÜRKLERİ TARİHİ
Yazar: Mehmet SARAY
Kullanıcı avatarı
TurkmenCopur
Genelkurmay Başkanı
Genelkurmay Başkanı
 
Mesajlar: 13984
Kayıt: 29 Eki 2010, 17:26

Dön Uygur İmparatorluğu Bölümü

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir